چگونه اتیسم را برای فرزندم توضیح دهم؟

0
978

چگونه اتیسم را برای فرزندم توضیح دهم؟ این پرسش همیشه در اولین مواجهه خانواده کودکان اتیستیک با این اختلال ایجاد می‌شود. داشــتن یــک خواهــر یــا برادر طیــف اتیســم در عیــن حــال کــه تجربـه مشـکلی اسـت، مـی‌توانـد بسـیار سـودمند باشــد. متن پیش رو راهنمای والدین کودکان اتیسم است؛ در ایــنجــا قصــد داریــم بــه بیــان ایــده هایــی در رابطــه بــا بهبــود روابــط بــا فرزنــدان دیگــر، گذرانــدن زمــان و توجـه بیشـتر بـا آنهـا و کمـک بـه آنهـا بـرای فهم بیشـتر اتیسـم، بپردازیــم.

داشــتن فرزنــد اتیســم باعــث مــی‌شــود زمــان کمتــری را بـه سـایر فرزنـدان خـود اختصـاص دهیـد؛ بـه همیـن دلیل ممکن است  احسـاس عـذاب وجـدان و ناراحتـی داشـته باشـید. زیـاد بـه خـود سـخت نگیریـدY راهکارهـای سـاده‌ای وجود دارد کـه بوسـیله آن‌هـا مـی‌توانیـد بـه رشـد و تربیـت سـایر فرزندانتـان کمـک کنیـد.

در گام اول از آنهـا بپرسـید کـه چـقدر درباره اتیسـم مـی‌داننـد. به تمامـی سـوالاتشان پاسـخ دهیـد و از آن‌هـا بخواهیـد کـه احساسـات خـود را شـرح دهنـد. آمـاده باشـید کـه چندین بار بـه سـوال‌هـای تکـراری پاسـخ دهیـد. ازجملاتی اســتفاده کنیــد کــه مناســب ســن و ســطح درک فرزندانتــان باشــد. مشــخصات اتیســم را بــا زبانــی ســاده توصیــف کنیــد.

هیــچ اشــکالی نــدارد کــه بــه بقیــه فرزندانتــان بگوییــد خواهــر یــا بــرادر شــما نمــی‌توانــد کاری انجــام دهــد؛ چــون نحــوه انجــام آن کار را متوجــه نمــی‌شــود یــا نیاموخته‌است.

شــرح دادن اختـلـال اتیســم بــه ســایر فرزنــدان

زمانی که فرزندانتان بــه قــدری بــزرگ شــدند کــه توانایــی فهــم ایــن اختـلـال را پیــدا کــردند و متوجــه تفاوت خواهـر یـا بـرادر اتیسـم خـود از دیگران می‌شوند، وقت خوبی برای شرح اتیسم است؛ چـون باعـث مـی‌شـود بتواننـد هرچـه زودتـر خـود را بـا ناتوانـی فـرد اتیسـم تطبیـق دهنـد و از افـکار و ایـده‌هـای اشـتباه دربـاره اتیسـم اجتناب کننــد. هرچقــدر ســایر فرزنــدان بزرگتــر شــوند، بهتــر مــی‌تواننــد ایــن اختـلـال را درک کننــد و بــه طبــع آن سوال‌های پیچیده‌تری می‌پرسند.

کودکان درباره اتیسم چه می‌دانند؟

بـا وجـود اینکـه ممکـن اسـت کـودکان اطلاعاتی کلـی راجـع بـه اختـلال اتیسـم داشـته باشـند، امـا اغلـب نمـی‌داننـد کـه ایـن اختـلال چگونـه زندگـی سـایر فرزنـدان خانـواده را تحـت تاثیـر قـرار مـی‌دهـد. کـودکان بـا سـنین مختلـف، اتیسـم را به شیوه‌های متفاوتی متوجـه می‌شوند؛ برای مثال یـک کـودک پنـج سـاله ممکـن اســت اتیســم را بــه مفهــوم ناتوانــی بــرادر یــا خواهــرش در نوشـتن درک کنـد. یـک فـرد ۱۷ سـاله، اتیسـم را تقریبـا بـه عنـوان مانـعی بـرای داشـتن زندگـی نرمـال می‌ببینـد. بعضــی اوقــات ممکــن اســت  کــودکان افــکار اشــتباهی راجـع بـه خواهـر یـا بـرادر دارای اتیسـم خـود داشـته باشـند؛ مثلا ممکــن اســت تصور کننــد اتیســم هماننــد ســرماخوردگی واگیـردار اسـت. حتـی ممکـن اسـت کـودکان بـا سـنین پاییـن فکــر کننــد کــه آنهــا بــا رفتــار و افــکار بــد خــود باعــث ابتـلـای خواهـر یـا بـرادر خـود بـه اتیسـم شـده‌انـد. شـما مـی‌توانیـد بـا صحبـت کـردن و توضیـح دادن اتیسـم بـه آنهـا در از بیـن بـردن ایــن افـکار و احساســات موثر باشید.

تأثیرات هیجانی اتیسم بر خواهر و برادر

در بیشتر موارد ســایر فرزنــدان خانــواده دارای فــرد اتیســم، بــه خوبــی خــود را بــا شــرایط منطبــق مــی‌کننــد. اغلــب خواهــران یــا بــرادران کــودک دارای اتیســم، حامــی‌‌تر، دلسـوزتـر، مسـتقل‌تـر و صبورتـر هستند، امـا ممکـن اســت احساســات منفــی مختلفــی را  تجربــه کننــد. بــرای مثــال ممکــن اســت در زمــان‌هــای مختلــف این احساســات را تجربه کنند:

بــه مقــدار زمانــی کــه بــرای فرزنــد دارای اتیســم خــود صــرف مــی‌کنیــد حســادت بورزنــد.

بـه ایـن علـت کـه خواهـر یـا بـرادر دارای اتیسـم از بـازی کـردن بـا آن هـا سـر بـاز مـی‌زنـد، احسـاس سـرخوردگی مـی‌کننـد.

بخاطــر وجــود تفــاوت در وظایفــی کــه در خانــه توســط آنهــا بایــد انجــام شــود، احساس عصبانیت می‌کنند.

اگر مورد تمسخر قرار گیرند، از برادر یا خواهر دارای اتیسم خود بیش از حد عصبانی می‌شوند.

به دلیل نگاههای خیره مردم به آنها احساس معذب بودن می‌کنند.

بابــت تأثیــر اســترس هــا بــر ســامتی خانــواده یــا رابطــه ی پــدر و مــادر بــا یکدیگــر احساس نگرانی می‌کنند.

به دلیل عصبانیــت و شرمســاری کــه گاهــی اوقــات بــه خواهــر یــا بــرادر دارای اتیســم خــود دارنــد، حس عذا وجدان دارند.

نسبـت بـه وظایفـی کـه در آینـده نسـبت بـه بـرادر یـا خواهـر دارای اتیسـم خـود دارنـ، نگران یـا بـی رغبت هستند.

چگونه می‌توان به سایر فرزندان خانواده کمک کرد؟

همانند فرزنـد دارای اتیسـم، ســایر فرزنــدانتان نیــز بــه توجــه نیــاز دارنــد. در ایــن جــا روش‌هایــی را بــه شــما معرفــی می‌کنیم کــه به کمک آنها مــی‌توانیــد توجــه مثبتــی بـه فرزنـدان دارای رشـد طبیعـی خـود داشـته باشـید. همچنین بـه آنهـا کمـک می‌کنیـد احسـاس خـاص بـودن داشـته باشـند. در عین حال فرزندانتــان را بــه داشــتن رابطـه ی مثبــت بـا ســایر اعضــای خانــواده تشــویق می‌کنیــد.

زمان اختصاصی برای سایر فرزندان

سـایر فرزنـدان خانـواده اغلـب کمتـر راجـع بـه مشـکلات خــود صحبــت مــی‌کننــد. بــرای برطــرف کــردن ایــن مســئله مــی‌توانیــد:

روزانـه زمانـی را بـه طـور ثابـت بـه سـایر فرزنـدان خـود اختصـاص دهیـد. ایـن برنامه مـی‌توانـد بـه شـکل قصـه‌گویی قبـل از خـواب باشـد. همچنین مـی‌توانیـد در آخـر هـرروز از آنهـا بخواهیـد دربـاره کارهـای مثبتـی کـه در طـول روز انجـام داده‌انـد صحبـت کننـد.

در صورتــی کــه نمــی‌توانیــد زمانــی را بــه صــورت ثابــت بـه فرزنـد دیگـر خـود اختصـاص دهیـد، زمانـی کـه فرزنـد شــما قصــد دارد موضوعــی را بــا شــما مطــرح کنــد حتمــا بــرای آن وقــت بگذاریــد.

زمانـی را بـه انجـام فعالیـت‌هـای خـاص بـا سـایر فرزندان خــود در عــدم حضــور فرزنــد دارای اتیســم اختصــاص دهیــد. مثلــا مــی‌توانیــد آن هــا را بــه ســینما یــا اســتخر ببریــد.

فرزنــد دارای اتیســم خــود را بــه مــدت یــک روز یــا یــک آخــر هفتــه بــه یــک پرســتار کــودک مــورد اعتمــاد و آمــوزش دیــده بســپارید تــا بتوانیــد زمــان بیشــتری را بــا ســایر فرزندانتــان بگذاریــد.

ممکــن اســت از ایــن واقعیــت کــه بایــد زمانــی بیشــتر از سایر فرزندانتان، صــرف کــودک دارای اتیســم خــود کنیــد، احســاس عــذاب وجـدان داشـته باشـید. با این حال مهـم این است کـه در همـان مدت زمـان محدود نیز باعـث شـوید کـه سـایر فرزنـدان احسـاس کننـد بـرایتان خـاص هسـتند؛ به این ترتیـب بوجـود آمـدن احساسـات منفـی در آنهــا را کاهــش می‌دهیــد.

تشویق به ایجاد رابطه نزدیکتر

عمومـا سـایر فرزنـدان بـه خواهـر یـا بـرادر دارای اتیسـم خـود احسـاس مثبتـی دارنـد. گاهـی ممکـن اسـت رابطـه آن‌هـا بـا یکدیگـر بـه انـدازه کافی نزدیک نباشـد؛ این موضوع ممکـن اسـت بخاطـر عـدم توانایـی فرزنـد اتیسـم در برقـراری روابـط اجتماعـی باشـد. یکـی از راههایـی کـه مـی توانـد باعـث بهتـر و نزدیکتـر شـدن روابـط بیـن فرزندانتـان شـود، فعالیـت و تفریحـات مشـترک اسـت. مثلـا حبـاب‌سـازی یـا بـازی کـردن بـا قطـار کـه بـرای کـودکان اتیسـم هـم لـذت بخـش اسـت.

تلاش برای منصف بودن

ایــن مســئله کــه ســایر فرزنــدان حــس کننــد کــه منصفانــه بــا آن‌هــا رفتــار مــی‌کنیــد بســیار مهــم اســت. تـا جایـی کـه ممکـن اسـت قوانینـی را در خانـواده وضـع کنیـد کـه بـرای همـه فرزنـدان منصفانـه باشـد. از اسـتراتژی‌هایـی بـرای تشـویق رفتـارهـای خـوب بیـن فرزندانتـان اسـتفاده کنیـد. اگــر رفتارهــای پرخاشــگرانه و آســیب زننــده را از ســایر فرزنـدان خـود قبـول نمـی‌کنیـد، از کـودک دارای اتیسـم خـود نیــز قبــول نکنیــد. ممکــن اســت شــما ایــن رفتارهــای پرخاشــگرانه و آسـیب زننـده کـودک دارای اتیسـم خـود را بـا ایـن دلیــل کــه نمــی فهمــد یــا فهمیــدن بــرای او ســخت اســت توجیــه کنیــد، امــا ســایر فرزنــدانتان ایــن توجیــه را ناعادلانه می‌ببیننــد؛ در نتیجــه احســاس ناراحتــی و ســرخوردگی پیدا می‌کنند.

مشخص کردن قوانین خانوادگی و وظایف

تمامــی فرزنــدان در زندگــی خانوادگــی شــما تاثیــر گــذار هسـتند. نقـش داشـتن در انجـام وظایـف در خانـه، مـی‌توانـد بـه کنـار هـم قـراردادن همـه اعضـا بـه عنـوان یـک خانـواده  و آمـوزش مهـارت‌هـای مسـتقل بـودن کمــک کننــده باشــد. تعیین قوانیـن و وظایـف بـر اسـاس سـن و توانایـی‌هـای هـر فرزنـد، اهمیت زیادی دارد؛ فرزنـدان دارای رشــد طبیعــی مــی‌تواننــد در انجــام وظایفــی ماننــد مرتــب کـردن روتختـی، شسـتن ظـرف، تـا کـردن لبـاس و فعالیــت‌هایــی نظیــر این موارد کمــک کننــد.

کــودک دارای اتیســم شــما نیــز مــی‌توانــد بــا توجــه بــه ســن خود، در انجــام وظایـف خانـه نقـش داشـته باشـد؛ برای مثال در چیـدن میـز ناهـار و جمــع کــردن آن مشــارکت کنــد. ممکـن اسـت انتظـار داشـته باشـید سـایر فرزندانتـان بایـد وظایـف زیـادی را بـه عهـده بگیرنـد، امـا فراموش نکنید آن‌هـا نیـز کـودک هسـتند و بایـد کودکـی کننـد.

مدیریت کردن احساسات منفی

هنگامــی کــه ســایر فرزندانتــان در حــال یادگیــری چگونگــی انطباق خــود بــا خواهــر یــا بــرادر دارای اتیســم خــود هســتند، ممکــن اســت از ایــن بابــت کــه چگونــه بــا آن هــا رفتــار می‌شود نگــران شــوند. همچنین ممکــن اســت احســاس ناراحتــی، ســرخوردگی و اضطــراب داشــته باشــند. بـه وسـیله راهکارهـای زیـر مـی‌توانیـد بـه از بیـن رفتـن ایـن احساسـات در سـایر فرزندانتـان کمـک کنیـد:

نسـبت بـه احساسـات فرزنـدان خـود هوشـیار باشـید و آنهـا را بشناسـید. مثلـا اگـر فرزنـد شـما مـی‌گویـد از بـازی کـردن بــا خواهــر یــا بــرادر دارای اتیســم خــود متنفــر اســت، چــون اسـباب بـازی هایـش را بـرای خـودش برمیـ‌دارد، در جـواب بـه او بگوییـد: «ایـن خیلـی ناراحـت کننـده اسـت.»

کودکانتــان را در ارتبــاط بــا احساساتشــان قضــاوت نکنیــد؛ بـرای مثـال از او بخواهیـد کـه توضیـح دهـد چـه اتفاقـی افتـاده و چــه چیــزی باعــث بوجــود آمــدن احساســات منفــی در او شــده‌اســت.

بـه فرزنـدان خـود کمـک کنیـد کـه احساسـات منفـی را از راه مثبـت بـروز دهنـد؛ مثلا کـودک احساسـات خـود را از طریـق نقاشـی کـردن بـروز دهـد.

احساسـات خـود را بـا فرزنـدان دارای رشـد طبیعـی خـود بـه اشــتراک بگذاریــد تــا بداننــد وجــود ایــن احساســات طبیعــی اسـت. بـه آن‌هـا بگوییـد شـما هـم بعضـی وقـت‌هـا خجالــت مــی‌کشــید.

بـا سـایر اعضـای خانـواده و دوسـتان خـود دربـاره اتفاقات جــاری زندگــی صحبــت کنیــد. صحبــت کــردن بــا افــراد بــا تجربـه مـی‌توانـد تحمـل مشـکلات را بـرای شـما آسـان کند و راه حـل‌هـای بهتـری پیـدا کنیـد.

اگـر در مدیریـت سـایر فرزنـدان و احساسـات آنهـا بـه کمـک نیـاز داریـد، حتمـا از افـراد حرفـه‌ای مانند روانشناسـان و مشـاوران کمـک بگیریـد.

تشویق به استفاده از انجمن‌های حمایتی

شـرایط خانوادگـی شـما ممکـن اسـت باعـث افسـردگی سـایر فرزنـدان شـود، مخصوصـا اگـر کـودک دارای اتیســم شــما مشــکلات رفتــاری حــادی داشــته باشــد. روابــط دوسـتانه خـارج از خانـواده مـی‌توانـد در پیشـگیری از ایـن اتفـاق موثـر باشـد. عضــو شــدن در گــروههــای حمایــت از خواهــران و بــرادران افــراد دارای اتیســم، بــه فرزندانتــان کمــک مــی‌کنــد متوجـه شـوند تنهـا نیسـتند و احساسـاتی کـه دارنـد طبیعـی اســت. صحبــت کــردن بــا مشــاور نیــز مفیــد خواهــد بــود.

 

ترک پاسخ

لطفا نظر خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید